Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Türk Gıda Kodeksi Gıda Maddelerinin
Genel Etiketleme ve Beslenme Yönünden Etiketleme Kuralları Tebliği'nde
değişiklik yapmaya hazırlanıyor. Etiket bilgilerinde yapılacak
değişiklikler ile gıda alışveriş yaparken besin değeri, enerji değeri
gibi konulara dikkat edenlerin alışverişi daha da kolaylaşacak.


İlgili kesimlerin görüşüne açılan tebliğ taslağıyla ''besin ögesi'',
''beslenme beyanı'', ''beslenme referans değeri'', ''çoklu doymamış
yağ asitleri'', ''lif'', ''sağlık beyanı'', ''prebiyotik'' ve
''probiyotik bakteri'' tanımları değiştiriliyor.


Protein, karbonhidrat, yağ, lif, sodyum, mikro besin ögesi olan
vitamin ve mineraller ile bu gruplarda yer alan ögeler, ''besin
ögesi'' olarak etikette gösterilebilecek.
Bir gıdanın içerdiği enerji, besin ögeleri veya diğer ögeleri
nedeniyle beslenme açısından yararlı özelliklere sahip olduğunu
doğrudan ya da dolaylı olarak belirten ifade ''beslenme beyanı''
olarak tanımlandı.


Mevcut mevzuatta ''beslenme referans değeri'', ''sağlıklı
yetişkinler'' dikkate alınarak yapılırken, taslakta bu tanımın,
''sağlıklı bireyler'' dikkate alınarak yapılması öngörüldü. Sağlıklı
bireyler için günlük olarak alınması tavsiye edilen besin ögeleri
miktarı, ''beslenme referans değeri'' olarak gösterilecek.


Taslakta gıdalarda yer alabilecek ''lif''in kapsamı da genişletildi.
Önceden ''yenilebilen bitkisel ve hayvansal maddelerin, insanların
sindirim sisteminde sindirilemeyen kısımları'' lif olarak
tanımlanırken, ''yenilebilir sentetik karbonhidrat polimerleri'' de
lif kapsamına dahil edildi.
Prebiyotik bileşen ve probiyotik mikroorganizmaların tanımları yeniden
yapılırken, bir gıdanın, bir defada tüketilmesi beklenen ortalama
miktarını gösteren, ''porsiyon büyüklüğü'' de etiket üzerinde
gösterilebilecek.


Gıdanın bir porsiyonunun, enerji ve besin ögeleri/bileşenleri için
önerilen günlük alım düzeylerinin yüzde olarak ne kadarını
karşıladığı, ''günlük karşılama oranı'' olarak etiket üzerinde yer
alacak.


Taslağa göre, gıdaların etiketinde, anne sütüne eşdeğer olduğunu
bildiren veya ürünü anne sütü ile kıyaslayan beyanlar yer almayacak.



PORSİYON BÜYÜKLÜKLERİ BELİRLENDİ


Pek çok gıdanın porsiyon büyüklüğü de tebliğ taslağı ile belirleniyor.
Besin ögelerinin miktarları, etiket üzerinde 100 gram veya 100
mililitre için verilecek. Buna ilave olarak, besin ögelerinin
miktarları, paketteki porsiyon adetinin belirtilmesi koşuluyla,
etiketin üzerinde belirtilen net miktar için veya bir porsiyon için de
verilebilecek.



50 GRAM EKMEK, BİR PORSİYON


Sağlık beyanı yapılan gıdanın porsiyonunun büyüklüğü ve beyana esas
olan bileşenin bir porsiyondaki miktarı, etiket üzerinde
belirtilecek.


Tebliğ taslağında, çok sayıda gıdanın, sağlık beyanına esas alınacak
porsiyon büyüklükleri belirlendi. Buna göre, 30 gram bisküvi, 50 gram
ekmek, ağırlığının yüzde 35'inden fazlasını krema ve meyve oluşturan
125 gram pasta veya ağırlının yüzde 35'inden azı krema ve meyveden
oluşan 80 gram pasta bir porsiyon kabul ediliyor.


Çeşnili kek, galeta ve peksimetin 30 gramı, dolgulu kekin 50 gramı,
kurabiyenin 25 gramı, krakerin 15 gramı, pirinç, bulgur, makarna ve
eriştenin 60 gramı bir porsiyon olarak belirlendi.


Alkolsüz içecekler, ayrın kefir gibi fermente süt içecekleri ve sütün
250 mililitresi, çay, kahve, salep gibi sıcak içeceklerin 200
mililitresi, yoğurdun 200 mililitresi bir porsiyon.

Sağlık beyanı yapılırken beyaz peynirin porsiyon büyüklüğü 60 gram,
kaşar peynirininki 45 gram, sürülebilir peynirde 30 gram, taze
peynirde 40 gram, krema ve kaymakta 20 gram, puding, muhallebi, sütlaç
gibi tüketime hazır tatlılarda 200 gram, aşurede 250 gram, revani,
irmik gibi tatlılarda 150 gram, dondurma ve yenilebilir buzda 100
mililitre veya 50 gram bir porsiyon kabul edilecek.


Yumurtanın tanesi veya 50 gramı bir porsiyon. Porsiyon büyüklüğü,
tereyağı ve margarinde 10 miligram, sıvı yağda 10 mililitre, kemiksiz
çiğ et için 90 gram, kemikli çiğ et için 150 gram, köfte, döner ve
pane için 90 gram, pastırma için 30 gram, pizza, börek, sandviç için
140 gram olarak belirlendi.
Alıntı: www.aksam.com.tr