Gıda Işınlamada Hızlandırılmış Elektron Demeti Uygulamaları

**sssensei** · 21-02-2007, 22:50

	: Gıda Işınlamada Hızlandırılmış Elektron Demeti Uygulamaları
	: Doc
	:
Gıda Müh.leri,
Can ÇANAYAZ
Fatma ORAL
Hasan SÜRMELİ
Metin METE

GİRİŞ

Gıda kaynaklı hastalıklar hem gelişmekte olan hem de gelişmiş olan ülkeler için önemli bir sorundur. Dünyada bu sorunla başlıca iki yoldan mücadele edilmektedir. Birincisi, üretimin artırılması, ikincisi ise gıdaların muhafazası ve kalitenin yükseltilmesidir.

Gıdaların bozulması ve gıdalardan kaynaklanan hastalıkların önlenmesi amacı ile çeşitli yöntemler geliştirilmiş durumdadır. Konserve, soğutma, dondurma, kimyasala veya koruyucu madde katkısı, bir asırdan beri en çok uygulanan klasik gıda muhafaza yöntemleri olarak sayılabilir. Bunlara rağmen, günümüzde büyük çapta gıda kayıpları ve gıdalardan kaynaklanan sağlık sorunları önlenememekte, aksine artmaktadır. Gıdaya dayalı enfeksiyon ve zehirlenmeler, gelişmiş ülkeler dahil pek çok ülkede, önemli sağlık, ekonomik ve sosyal sorunlar yaratmaktadır.

Yani bilinen koruma yöntemleri bazı durumlarda yetersiz kalmaktadır.
Kimyasal yöntemler ise halk sağlığına zarar vermektedir. İşte bu nedenle de, gıda sanayinde otuz yıldır gıda ürünlerinin muhafazası ve kalite artımında ileri bir teknoloji olan ışınlama teknolojisi kullanılmaktadır.

Işınlama gıda ürünlerinin kalitelerinin artırılması ve raf ömrünün uzatılması, gıdaların muhafazasında mikroorganizmaların kontrol altına alınması, bulaşmanın önlenmesi, mikroorganizmaların uzaklaştırılması, mikrobiyal gelişmenin engellenmesi ve/veya mikro organizmaların öldürülmesi için geliştirilen bir teknolojidir. Ancak bu yöntemde ısı enerjisi yerine iyonlaştırıcı enerji kullanılmaktadır. Işınlama işleminde kullanılan doz ölçü birimi (kilogray) kGy’dır. İşlem esnasında, ürünlerin ısısı sadece 1–2 derece arttığından, bu yöntem soğuk pastörizasyon yöntemi olarak tanımlanmaktadır.

Mikrobiyal gelişmenin engellenmesi ve mikroorganizmaların yok edilmesi için ısıl işlemler, ışınlama, yüksek basınç uygulamaları ve sterilant gazlardan yaralanılmaktadır. Dondurma, tütsüleme ve ısıl işlemler gibi koruma yöntemleri gıdalarda kayıplara nende olmaktadır. Gıda üretiminde kayıpları azaltacak, raf ömrünü artıracak ve güvenilirliği sağlayacak yeni yöntemlerin kullanımlarından biride hızlandırılmış elektron demeti uygulamalarıdır.

: