KARMA YEM SANAYİNDE İZLENEBİLİRLİK SİSTEMLERİ
Zeynel Cebeci
Çukurova Üniversitesi, Ziraat Fakültesi,
Zootekni Bölümü, Biyometri ve Genetik Anabilim Dalı, 01330 Adana, Turkey
zcebeci@cukurova.edu.tr
Özet
Gıda güvenliğinin sağlanmasında temel araçlardan biri olarak gıda izlenebilirliği, herhangi bir istenmeyen
durum oluştuğunda ürün ve süreçleri geriye doğru izleyerek sorun kaynağının tespit edilmesi; ileriye
doğru izleyerek geri toplama gibi kriz yönetim mekanizmaları için gerekli bilgi sisteminin kurulmasını
hedefleyen bir işlemler bütünüdür. Yasalarla hedeflenen izlenebilirlik, tüm zincir boyunca herhangi bir
kırılma olmadan çalışmayı garanti altına alan ağ tabanlı bilgi sistemleri ve teknolojilerinin kullanılması ile
sağlanabilir. Günümüzde hızla bu tür sistemler geliştirilmeye çalışılmakta, ancak henüz tam anlamıyla
etkin, tümleşik ve belli standartlara dayalı bir işleyişten uzakta bulunulmaktadır. Gıda izlenebilirliği
sistemlerinin ürünler bazında kapsamlıca araştırılması ve özellikle ağ tabanlı ve sürdürülebilir sistemlerin
geliştirilmesi gıda güvenliğinde önemli bir yer tutmaktadır. Özellikle hayvansal üretimin temel girdisi
olarak havyan yemlerinin izlenebilirliğinin sağlanması gıda izlenebilirliğinde öncelikli bir ilk adım olarak
görülmelidir. Bu nedenle etkin, esnek ve ölçeklenebilir bir yem izlenebilirliği sisteminin geliştirilmesi,
uygulamadaki sorunların belirlenmesi, sistem sürdürülebilirliğinin sağlanmasında farklı modellerin
çalışılmasına gereksinim vardır.
İzlenebilirlik uygulamalarının çoğunda henüz birincil