T.C. BAŞBAKANLIK
DEVLET PLANLAMA TEŞKİLATI MÜSTEŞARLIĞI

ŞEKER POLİTİKALARINDA YENİ YÖNELİMLER
VE TÜRKİYE’NİN KONUMU
Taylan KIYMAZ
İKTİSADİ SEKTÖRLER VE KOORDİNASYON
GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
Ocak 2002


İÇİNDEKİLER
Sayfa no.
KISALTMALAR .................................................. .................................................. ................... vii
1. GİRİŞ .................................................. .................................................. ................................... 1
2. ŞEKER SEKTÖRÜ .................................................. .................................................. ............. 5
2.1. DÜNYADA ŞEKERİN TARIMSAL ÜRETİM VE TİCARETTEKİ YERİ ..................... 5
2.2. ŞEKER HAMMADDELERİ ÜRETİMİ .................................................. .......................... 9
2.3. ŞEKER ALTERNATİFİ TATLANDIRICILAR................................... ........................... 12
3. ŞEKER POLİTİKALARININ GELİŞİMİ.......................................... ................................ 15
3.1. ŞEKER ÜRETİMİNİN KISA TARİHİ .................................................. .......................... 15
3.2. ŞEKER POLİTİKALARINDA GELİŞMELER .................................................. ............ 17
3.3. ULUSLARARASI ŞEKER ANLAŞMALARI....................................... ......................... 19
4. URUGUAY TURU TARIM ANLAŞMASI VE SEKTÖRÜN GELECEĞİ..................... 23
4.1. TARIM ANLAŞMASININ ŞEKER SEKTÖRÜNE ETKİLERİ..................................... 23
4.1.1. İhracat Sübvansiyonlarõ .................................................. ............................................... 23
4.1.2. Pazara Giriş............................................. .................................................. ..................... 26
4.1.2.1. Tarifeleştirme ve Tarife İndirimleri....................................... ..................................... 26
4.1.2.2. Pazara Girişin Kolaylaştõrõlmasõ .................................................. ............................... 28
4.1.3. İç Destekler......................................... .................................................. ......................... 30
4.2. ÜLKE POLİTİKALARININ İNCELENMESİ .................................................. .............. 32
4.2.1. ABD .................................................. .................................................. ...................... 33
4.2.2. Avrupa Birliği (AB) .................................................. ................................................ 36
4.2.3. Japonya........................................... .................................................. ......................... 42
4.2.4. Avustralya .................................................. .................................................. ............. 43
4.2.5. Brezilya .................................................. .................................................. ................. 44

4.2.6. Tayland........................................... .................................................. ......................... 44
4.4. YENİ POLİTİKA SEÇENEKLERİ .................................................. ............................... 45
5. TÜRKİYE’DE ŞEKER POLİTİKALARI...................................... ..................................... 52
5.1. İÇ DESTEK SİSTEMİ .................................................. .................................................. . 52
5.1.1. Desteklemenin Maliyet Yapõsõ .................................................. ................................ 56
5.1.2. DTÖ İç Destek Taahhütleri .................................................. ..................................... 60
5.2. DIŞ TİCARET DÜZENLEMELERİ..................................... ........................................... 61
5.2.1. Pazara Giriş .................................................. .................................................. ........... 61
5.2.2. İhracat Sübvansiyonu .................................................. .............................................. 63
5.3. YENİ ŞEKER KANUNU............................................ .................................................. ... 66
5.4. ŞEKER SEKTÖRÜNÜN MEVCUT DURUMUNUN DEĞERLENDİRİLMESİ .......... 69
5.4.1. TŞFAŞ Fabrikalarõnõn Geleceği Konusunda Değerlendirme .................................... 70
5.4.2. Senaryolar ve Sektörün Arz-Talep Durumuna Etkileri ............................................. 78
5.4.2.1. Arz Açõsõndan Değerlendirme .................................................. ......................... 78
5.4.2.2. Talep Açõsõndan Değerlendirme .................................................. ...................... 83
5.4.2.3. Alternatif Tatlandõrõcõlarõn Kullanõm Durumu............................................ ....... 87
5.4.2.4. Sonuçlarõn Arz-Talep Dengesi Açõsõndan Değerlendirilmesi............................ 90
6. ÖNERİLER.......................................... .................................................. ............................... 96
6.1. DÜNYA ŞEKER POLİTİKALARINDAKİ DEĞİŞİM VE TÜRKİYE’NİN
SEÇENEKLERİ .................................................. .................................................. .................. 96
6.2. TÜRKİYE’NİN DTÖ TARIM ANLAŞMASI TAAHHÜTLERİ.................................... 99
6.3. YENİ ŞEKER KANUNU’NDAN KAYNAKLANAN EKSİKLİK VE
SORUNLARIN GİDERİLMESİ....................................... .................................................. .. 100
6.4. SEKTÖRDE ÖZELLEŞTİRME VE YENİDEN YAPILANDIRMANIN OLASI
OLUMSUZ ETKİLERİNİN AZALTILMASI .................................................. .................... 104
7. SONUÇ .................................................. .................................................. ............................ 113


Devamı..

Dosya türü: pdf