: Türkiye’deki Su Ürünleri İşleme Sektörünün Durumu, Sorunları Ve Çözüm Önerileri
: Doc
: 3 ten Fazla

İÇİNDEKİLER

1. Giriş
2. Taze Su Ürünleri: Üretici (sanayi) ve Tüketici pazarı (taze tüketim)
3. İşlenmiş Su Ürünleri
3.1. İnsan Gıdasına Yönelik Su ürünleri İşleme Sektörü
3.1.1. Mevcut durum
3.1.2. Yararlanılan Teşvikler
3.1.3. İşletmelerin sorunları
3.1.3.1. Yurtiçi pazarı ve sorunları
3.1.3.2. Yurtdışı pazarı ve sorunları
3.1.4. İşletmelerin sorunların çözümünde beklentileri
3.1.3.1. İşletmelerin devletten beklentileri
3.1.3.2. İşletmelerin üniversitelerden beklentileri
3.1.5. İhracat Birliklerinin Sorun tespiti ve çözümündeki çalışmaları
3.1.6. Üniversitelerin Tespit Ettiği Sorunlar ve Çözüm Önerileri
3.2. Balık unu-yağı işleme sektörü
3.3. Yetersiz veya hiç değerlendirilemeyen su ürünleri işleme sektörü (alternatif pazarlar)
3.3.1. Köpek balığı yüzgeci
3.3.2. Deniz hıyarı
3.3.3. Deniz anası
3.3.4. Su yosunları
4. Genel sonuç ve öneriler
5. Kaynaklar

ÖZET

Özellikle sağlıklı beslenmedeki öneminden dolayı su ürünlerine olan ilgi dünyada ve ülkemizde gittikçe artmaktadır. Artan ilgiyle birlikte ülkemizdeki su ürünleri işleme sanayisinin geliştirilmesindeki çabaların eskiye oranla artış eğiliminde olduğu görülmektedir. Bugün itibariyle, Türkiye’de su ürünleri işleyen ve pazarlayan 100’ü aşkın firma bulunmaktadır. Ülkemizde işlenmiş ürünler arasında ilk sırayı (özellikle hamsiden üretilen) balık unu ve yağı almaktadır. Diğerleri ise dondurulmuş su ürünleri, tütsülenmiş ve tuzlanmış balık, taze ve soğutulmuş kültür balıkları (levrek ve çipura), marinat, surimi, deniz salyangozu ve kurbağa bacağı gibi ürünler gelmektedir. Bu bildiride, ülkemizde su ürünleri işleyen fabrikaların yurtiçi ve yurtdışı pazarındaki sorunları, beklentileri ve çözüm önerileriyle, üniversitelerin tespitleri hakkında bilgi verilecektir. Avrupa Birliği (AB) uyum yasaları nedeniyle ülkemiz işleme sanayisinde, geçmişe göre biraz ilerleme olmasına rağmen bunun yanında bu tür ürünlerimizin üretilip pazarlanmasında sınırlayıcı faktörler de ortaya çıkmıştır. Bunların başında da gıda güvenliği ile ilgili yönetmeliklerin geldiği görülmektedir. Uyulması gereken en son yönetmeliğin ise 1 Ocak 2010 tarihinde yürürlüğe girmesi beklenen EC 1005/2008 nolu yönetmelik olup, bu yönetmelik gereği ‘catch certificate’ olmadan işlenen ürünlerimizin AB’ye geçişi engellenecektir.

Bu çalışmada Türkiye su ürünleri işleme sanayisiyle ile ilgili başlıca sorunları tespit etmek ve bunlara ilişkin çözüm önerilerini sunmak amacıyla ülkemizde faaliyet gösteren işletmelerin %90’ına ulaşılmış, fakat bunların içinde yaklaşık %70’inin sorunları anket formları ya da birebir görüşmelerle belirlenmiştir. Bu işletmelerin sorunları ve beklentileri, devlet kurumları ve üniversiteler olarak iki grupta incelenmiştir. Sorun tespiti ve çözüm önerileri için ülkemiz Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı, Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğü (KKGM) Su Ürünleri Şube’si ve İstanbul İhracatçı Birlikleri (İİB) ve İzmir Ege İhracatçı Birlikleri’nin (İEİB) de görüşleri alınmıştır. Elde edilen veriler ışığında, su ürünleri işleme sektörünün başlıca sorunlarından biri olan hammadde yetersizliği nedeniyle düşük kapasitede çalışmalarının yanında iç piyasada tüketimin azlığı
ve daha yüksek değerde olması gerekçesiyle yurtdışı pazarına yönelimin yaygınlığıdır. Ancak ihracat alanındaki gümrük kapılarındaki çeşitli sıkıntılardan dolayı uluslar arası piyasalardaki rekabetleri de kısıtlanmaktadır.

: